GIỮ MÃI NƠI LÒNG

Về Thi tập CÚC RỘ MÙA HOA

hoa cúc

HOA CÚC TRONG THƠ HAIKU

(Trích báo Giác Ngộ số 495 – 25/7/2009)
Giữa những ngày hạ an bình, tôi bất chợt bắt gặp nhiều cánh hoa cúc vàng thấp thoáng trong “Cúc rộ mùa hoa”. Đó là những vần thơ Haikư về hoa cúc, loài hoa bình dị của bốn mùa trong năm. Đâu chỉ là mùa thu, hoa cúc cứ thản nhiên nở, an nhiên ngắm đất trời và tự tại giữa lòng người.
Đến với thơ Haikư cũng như ngắm nhìn hoa cúc qua các mùa, Đông Tùng (ĐĐ. Thích Minh Cần) đã tỉnh thức ngắm nhìn hoa cúc và đắm say với những vần thơ mà các Thiền sư Nhật Bản đã từng thể hiện. Thế giới của hoa, của vạn vật, sinh linh bé nhỏ bỗng trở nên rất gần, sống động: Một giọt sương, một ánh trăng, một tiếng ếch, một mầm non… cứ thế mà sinh động, thăng hoa trong từng câu chữ vô ngôn. Haikư là vậy, ở đó là thế giới hình ảnh, là hơi thở, là làn sương… tưởng chừng như rất dễ vỡ nhưng nó lại có một sức sống mãnh liệt và cũng rất an nhiên, tự tại đầy Phật tính mà người thể hiện chỉ qua 17 âm tiết.
“Trong thu mưa bay/ những chùm cúc dại/ xinh hơn mọi ngày”.
“Cúc rộ màu hoa”, Đông Tùng tỉnh thức trong từng sát na với trái tim yêu thương và hoa cúc là loài hoa bình dị chiếm cả thế giới tâm tưởng. Đi qua mùa hoa cúc nở rộ là đi đến sự buông bỏ, đến với niềm an lạc và chỉ có sắc màu trong hoa cúc, sắc màu của áo nâu, của mầm non, của làn hương, âm thanh chuông chùa… trong lòng người là luôn miên viễn.
“Vườn cúc đầy hoa/ em xin hái tặng/ thu cho mọi nhà”.
Tác giả tâm sự rằng “Trùng dương năm nay, hoa cúc không chỉ nở rộ trong vườn nhà mà còn nở đầy trên từng trang giấy viết. Hương thơm và sắc màu của hoa cúc đã lan tỏa, hòa quyện và hồn thơ còn đang bỏ ngỏ để rồi sau đó đan kết thành những vần thơ thật bé nhỏ này”. 73 vần thơ ấy là nhửng khoảnh khắc của mùa, của Phật hiện, của âm thanh, của làn gió, của sự sống… Thế giới đơn sơ, bình dị mà hữu tình ấy được tác giả một làn nữa tái sinh qua nét cọ mượt mà, bút pháp phóng khoáng đầy hình họa của thư pháp chữ Việt.
“Nước dân tràn/ ếch ca vang/ Phật hiệu”.
Đông Tùng ngắm nhìn bằng đôi mắt yêu thương, nâng niu và lắng nghe:
“Bên chùa/ con chim gõ mõ/ tụng thời kinh trưa”.
Hay:
“Hướng dương nhà ai/ trải dài sắc nắng/ áo ca sa bay”.
Mùa thu và hoa cúc, mùa hạ và hoa sen, mùa xuân và hoa anh đào, mùa đông và tuyết… nhưng mùa không là mùa. Bản thể có cũng là không và không cũng là không. Cũng như thế giới thường hằng của vạn vật và hoa cúc qua Haikư cũng chỉ là dạng thức trống rỗng, vô ngôn nhưng đều có vẻ đẹp thường trụ của sự sống và tất cả đều có Phật tính. Và đó cũng là tinh thần của triết lý thiền vô ngã. Đông Tùng đã thể hiện tính “không”, “trống rỗng” quan trọng của thơ Haikư qua cái nhìn vạn vật hữu tình là vậy.
“Cúc rộ mùa hoa” là tác phẩm đầu tay của Đông Tùng thể hiện kết hợp khá độc đáo cùng nghệ thuật thư pháp chữ Việt. Đông Tùng là bút hiệu của ĐĐ. Thích Minh Cần, tốt nghiệp cử nhân Hán Nôm, thạc sĩ Ngữ văn, quê Tiền Giang và hiện đang tu học tại chùa Huệ Nghiêm.
Đông Tùng yêu vẻ đẹp thường hằng của hoa cúc cũng như chất thiền trong Haikư nên những vần thơ bé nhỏ trong quyển thơ và thư pháp “Cúc rộ mùa hoa” nhằm chia sẻ cùng với những đôi mắt tỉnh thức và những trái tim chánh niệm để thấy được trọn vẹn giá trị tự thân của từng sự vật hiện tượng. Tác giả tâm sự: “Dường như chẳng có hương sắc nào không bay theo chiều gió, không tỏa cùng tia nắng mặt trời và lại càng chẳng có hương sắc nào không lay động và hòa quyện vào mảnh đất tâm hồn mênh mông bát ngát của mỗi con người, mỗi cuộc đời”.
Suối Nghệ

Phan Anh Tuấn

Phan Anh Tuấn đã viết 36 bài.